Αλώβητες φαίνεται να περνούν από την κρίση οι κινηματογραφικές αίθουσες στην Ελλάδα, έχοντας μάλιστα τη δυνατότητα να κλείσουν τη χρονιά με σημαντικά αυξημένα εισιτήρια έναντι του 2008 χάρις και στη μεγάλη εμπορική επιτυχία «Avatar» του σκηνοθέτη του «Τιτανικού» Τζέιμς Κάμερον, που παίζεται εδώ και μερικές μέρες στη χώρα μας.
Με τα μέχρι στιγμής δεδομένα η αύξηση για το 2009 είναι 2-3%, στοιχείο ιδιαίτερα θετικό για τον κλάδο αν αναλογιστεί κανείς ότι η κρίση χτύπησε κυρίως τον τομέα της ψυχαγωγίας, αφού το πρώτο που περιόρισαν οι Ελληνες λόγω της οικονομικής στενότητας ήταν οι νυχτερινές έξοδοι.
Σύμφωνα με τον Δημ. Γάκα, πρόεδρο της Ομοσπονδίας Αιθουσαρχών, στους πρώτους 11 μήνες του 2009 κόπηκαν περί τα 12,4 εκατ. εισιτήρια, έναντι 12 εκατ. το αντίστοιχο διάστημα πέρυσι.
«Ενδιαφέρον έχει το γεγονός ότι τα περισσότερα από αυτά έχουν κοπεί σε αίθουσες που υποστηρίζουν το 3D, είτε με γυαλιά μίας χρήσης, είτε με γυαλιά που επιστρέφουν οι θεατές στο τέλος της ταινίας» αναφέρει ο ίδιος, προσθέτοντας ότι αυτή τη στιγμή 22 αίθουσες διαθέτουν την τεχνολογία αυτή, από τις οποίες οι 20 είναι στα multiplex και μόλις 2 ανεξάρτητες.
Thursday, December 24, 2009
Ο κινηματογράφος νίκησε την ύφεση
Ποδαρικό με σινεμά
Ενας οδηγός για τις ελληνικές και ξένες ταινίες που θα δούμε προσεχώς
Ο νέος χρόνος μπαίνει παρέα με μερικές από τις πιο πολυαναμενόμενες ταινίες της σεζόν. Για όλα τα γούστα. Γενάρη-Φλεβάρη άλλωστε, παραδοσιακά, ενόψει των Οσκαρ, βγαίνουν μερικές από τις πιο δυνατές αμερικανικές παραγωγές. Ετοιμαστείτε λοιπόν για νέο Πίτερ Τζάκσον, Σκορσέζε και Κλιντ Ιστγουντ, για «Λυκάνθρωπο» και «Σέρλοκ Χολμς», αλλά και για πολλά φιλμ βασισμένα σε πραγματικές ιστορίες.
* Ο Μάρτιν Σκορσέζε ξαναχτυπά με πρωταγωνιστή τέταρτη φορά τον Λεονάρντο Ντι Κάπριο. Στο «Νησί των καταραμένων» μάς μεταφέρει στο 1954: ο στρατάρχης Τέντι Ντάνιελς φτάνει σε ένα νησάκι στα ανοιχτά της Αμερικής όπου βρίσκεται ένα ψυχιατρικό νοσοκομείο για παρανοϊκούς εγκληματίες. Αναζητά μια ασθενή που δραπέτευσε μυστηριωδώς, όμως καταλήγει αποκλεισμένος εκεί και γίνεται έρμαιο ανθρώπων που πειραματίζονται επικίνδυνα εις βάρος άλλων: οι «ριζοσπαστικές» θεραπείες τους περιλαμβάνουν βάρβαρες χειρουργικές επεμβάσεις... Η ταινία βασίζεται στο ομώνυμο μυθιστόρημα του Ντένις Λεχέιν, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Bell».
* Εξήντα οκτώ χρόνια από τότε που πρωτοεμφανίστηκε στη μεγάλη οθόνη, ο «Λυκάνθρωπος» επιστρέφει με τη μορφή του Μπενίσιο Ντελ Τόρο. Ή μάλλον όχι ακριβώς με τη μορφή του, αφού για το τελικό αποτέλεσμα τα εύσημα πάνε στον καλλιτέχνη του μέικ απ Ρικ Μπέικερ, έξι φορές βραβευμένο με Οσκαρ. Στον ρόλο του πατέρα του ήρωα, ο οποίος έρχεται αντιμέτωπος με μια πανάρχαια κατάρα, θα δούμε τον Αντονι Χόπκινς.
* Ο Πίτερ Τζάκσον, μετά την τριλογία του «Αρχοντα των δαχτυλιδιών» και τον «King Kong», επιστρέφει με μια ταινία εντελώς διαφορετικής θεματικής: τα «Παραδεισένια οστά» βασίζονται στο ομώνυμο μπεστ σέλερ της Αλις Σέμπολντ (εκδόσεις Λιβάνη) και έχουν για ηρωίδα ένα δεκατετράχρονο κορίτσι, που, γυρνώντας από το σχολείο, πέφτει θύμα αποτρόπαιου βιασμού και στη συνέχεια δολοφονείται. Από τον παράδεισο πια, παρακολουθεί καθημερινά την οικογένειά της που μάταια προσπαθεί να συμβιβαστεί με την απώλεια αλλά και τους φίλους της που καθένας τους αντιμετωπίζει διαφορετικά τον θάνατό της. Με τους Ρέιτσελ Βάις, Σούζαν Σάραντον, Σάοϊρς Ρόναν, Μαρκ Γουόλμπεργκ.
* «Σέρλοκ Χολμς» διά χειρός Γκάι Ρίτσι. Στην κινηματογραφική αυτή μεταφορά μιας από τις περιπέτειες του διάσημου ήρωα του Αρθουρ Κόναν Ντόιλ, τον ομώνυμο ρόλο έχει ο Ρόμπερτ Ντάουνι Τζούνιορ, ενώ τον βοηθό του, τον Γουάτσον, ενσαρκώνει ο Τζουντ Λο. Εδώ, ο Χολμς, αξιοποιώντας τις γνώσεις του στις πολεμικές τέχνες, θα αγωνιστεί για να ξεσκεπάσει μια φονική πλεκτάνη που απειλεί να καταστρέψει ολόκληρη τη χώρα.
* Το μυθιστόρημα «The road» του Κόρμακ Μακ Κάρθι, ένα μελλοντολογικό θρίλερ που βραβεύτηκε με Πούλιτζερ το 2007, επέλεξε να γυρίσει ταινία ο Τζον Χίλκοουτ. Και πολύ καλά έκανε, διότι οι κριτικές για το φιλμ, που προβλήθηκε και στο «Πανόραμα Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου», είναι διθυραμβικές. Ενας πατέρας διασχίζει με τον γιο του μια κατεστραμμένη Αμερική με προορισμό την ακτή και μοναδικό όπλο ένα πιστόλι. Ο ουρανός είναι πάντα σκοτεινός και οι απειλές πολλές. Με τον Βίγκο Μόρτενσεν, τον Γκάι Πιρς και τη Σαρλίζ Θερόν.
* Την Αμερική διασχίζει και ο Ντένζελ Ουάσινγκτον, που στον «Εκλεκτό» των αδερφών Χιουζ υποδύεται έναν μοναχικό πολεμιστή. Αποστολή του είναι να προστατεύσει ένα ιερό βιβλίο που περιέχει μυστικά για τη σωτηρία της ανθρωπότητας. Ο Γκάρι Ολντμαν όμως, δεσπότης μιας μικρής πόλης, θέλει να αποκτήσει το βιβλίο με κάθε τρόπο.
* Νέα ταινία, το «The Debt», μας φέρνει και ο Τζον Μάντεν («Ερωτευμένος Σέξπιρ»): το 1965 τρεις νεαροί ισραηλινοί πράκτορες της Μοσάντ, σε μια μυστική αποστολή, δολοφονούν έναν αδίστακτο ναζί, εγκληματία πολέμου. Ομως τριάντα χρονια αργότερα ένας άντρας διατείνεται πως είναι ο ναζί. Ποια είναι η αλήθεια; Με τον Σαμ Γουόρθιγκτον και την Ελεν Μίρεν.
* Εφιαλτικό ακούγεται το στόρι της γαλλικής ταινίας του Ντανιέλ Μονσόν «Κελί 211» που προβλήθηκε στη Βενετία. Ενας νέος δεσμοφύλακας, με έγκυο γυναίκα, πιάνει δουλειά σε ένα σωφρονιστικό ίδρυμα. Την πρώτη του μέρα ένα κομμάτι της οροφής ξεκολλά και τον τραυματίζει στο κεφάλι. Καθώς αναρρώνει σε ένα κελί, ξεσπά μια βίαιη εξέγερση. Οταν συνέρχεται βρίσκεται εγκλωβισμένος στη φυλακή, έρμαιο επικίνδυνων εγκληματιών. Το να αποκαλύψει την πραγματική του ιδιότητα δεν είναι και τόσο συνετό...
* Ποιος είπε πως οι γυναίκες δεν γυρίζουν πολεμικές ταινίες; Στην κούρσα των όσκαρ αναμένεται να βρεθεί και η Κάθριν Μπίγκελοου με το φιλμ της «The Hurt Locker» που διαδραματίζεται στη Βαγδάτη με πρωταγωνιστή τον Ρέιφ Φάινς. Η Μπίγκελοου, που στο σενάριο συνεργάστηκε με τον πολεμικό ρεπόρτερ Μαρκ Μπολ, παρουσιάζει μια πόλη-παγίδα γεμάτη βόμβες και ανθρώπους καμικάζι, όπου κάθε 15 λεπτά γίνεται κάποια θανατηφόρα έκρηξη. Οι ήρωές της ανήκουν στη μοναδική ομάδα που έχει εκπαιδευτεί να αφοπλίζει αυτές τις βόμβες. Ομως ο νέος αρχηγός της εφαρμόζει παράξενες τεχνικές.
* Στον πρώτο πόλεμο του Λιβάνου μάς μεταφέρει και ο βραβευμένος με τον Χρυσό Λέοντα στη Βενετία Σάμιουελ Μάοζ. Η ταινία του «Λίβανος» διαδραματίζεται τον Ιούνιο του 1982 όπου τέσσερις εικοσάχρονοι, κλεισμένοι σε ένα τανκ, θα χάσουν την αθωότητά τους με τον πιο σκληρό τρόπο. Πρόκειται για προσωπικές αναμνήσεις του ισραηλινού σκηνοθέτη.
ΑΛΗΘΙΝΑ ΨΕΜΑΤΑ
* Ο Κλιντ Ιστγουντ επιστρέφει με τον φακό του αυτή τη φορά στραμμένο στον Νέλσον Μαντέλα, σε μια ταινία που συνδυάζει την πολιτική και τον αθλητισμό. Στον «Ανίκητο» παρακολουθεί τον νοτιοαφρικανό ηγέτη (Μόργκαν Φρίμαν) την περίοδο μετά την πτώση του απαρτχάιντ, εστιάζοντας στην προσπάθειά του να φιλοξενήσει η χώρα του το επόμενο παγκόσμιο πρωτάθλημα ράγκμπι. Γνωρίζοντας ότι η Νότια Αφρική διχάζεται από φυλετικές και οικονομικές διαφορές, ο νεοεκλεγείς πρόεδρος «συμμαχεί» με τον αρχηγό της εθνικής ομάδας ράγκμπι (Ματ Ντέιμον) με στόχο να ξαναενώσει το έθνος μέσα από τον αθλητισμό.
* Και η Τζέιν Κάμπιον εμπνέεται από αληθινό πρόσωπο στο «Bright star»: μας ταξιδεύει στο Λονδίνο του 1818, όταν αναπτύσσεται ένας κρυφός έρωτας μεταξύ του 23χρονου άγγλου ποιητή Τζον Κιτς (Μπεν Γουίσοου) και μιας νεαρής εκκολαπτόμενης σχεδιάστριας μόδας (Αμπι Κόρνις). Στην αρχή ο ένας σνομπάρει τον άλλο, όμως στην πορεία η ποίηση θα τους φέρει κοντά. Οχι για πολύ: ο Κιτς θα πεθάνει δύο χρόνια αργότερα...
* Τη γνωρίζουμε κυρίως από τον ρόλο της στη «Μούμια», όμως τώρα η ωραία Ρέιτσελ Βάις πρωταγωνιστεί στο «Agora» του Χιλιανού Αλεχάντρο Αμενάμπαρ. Εδώ ενσαρκώνει την Υπατία, που έζησε τον 4ο αιώνα μ.Χ. στην Αίγυπτο, υπήρξε η πρώτη γυναίκα μαθηματικός, δίδαξε φιλοσοφία και αστρονομία στη ρωμαϊκή Αίγυπτο και βρήκε τραγικό θάνατο από φανατικούς χριστιανούς. Η ταινία περιγράφει τον έρωτά της για τον πιστό της σκλάβο Ντάβους, ο οποίος εμφανίζεται διχασμένος ανάμεσα στην αγάπη τους και στην πιθανότητα να αποκτήσει την ελευθερία του με την έλευση του Χριστιανισμού.
* «Me and Orson Wells»: Ο Ρίτσαρντ Λινκλέιτερ μάς μεταφέρει στη Νέα Υόρκη του 1937: ο 17χρονος Ρίτσαρντ Σάμιουελς (Ζ. Εφρον) συναντά το νεαρό και φιλόδοξο Ορσον Γουέλς (Κρ. Μακέι) την εποχή που αυτός ετοιμάζεται να ανεβάσει τον «Ιούλιο Καίσαρα». Ο Γουέλς τον παίρνει υπό την προστασία του και του δίνει έναν ρόλο στην παράσταση. Ομως αρχίζουν να διεκδικούν την ίδια γυναίκα (Κλερ Ντέινς).
* Ο «Ναύαρχος» του Αντρέι Κράβτσουκ είναι η πρώτη ρωσική ιστορική υπερπαραγωγή μετά το «Πόλεμος και Ειρήνη» του Σεργκέι Μποντάρτσουκ. Πρόκειται για την πραγματική ιστορία του αφοσιωμένου στη μοναρχία στρατηγού Κόλτσακ, που επέλεξε να πολεμήσει ενάντια στην επανάσταση των Μπολσεβίκων το 1917. Αλλά και ενάντια στον απαγορευμένο έρωτά του για την σύζυγο ενός αξιωματικού.
* Θα δούμε κι άλλες ταινίες εμπνευσμένες από αληθινά πρόσωπα ή περιστατικά: Στο «Bronson» του Νίκολας Γουάιντινγκ Ρεφν, ο νεαρός ήρωας (Τ. Χάρντι) περνά τριάντα χρόνια στη φυλακή, έχοντας μετατραπεί σε έναν βίαιο άντρα που θεωρεί ως άλτερ έγκο του τον Τσαρλς Μπρόνσον. Το «The last station» (Μ. Χόφμαν) διηγείται την πολυτάραχη ζωή του Τολστόι, με μια πλειάδα εξαιρετικών ηθοποιών (Τζέιμς Μακ Αβοϊ, Πολ Τζιαμάτι, Ελέν Μίρεν). Και η ταινία «The fourth kind» (Ο. Οσουνσάμι) με τη Μίλα Γιόβοβιτς καταπιάνεται με μια σειρά από άλυτα μυστήρια στην Αλάσκα.
ΓΙΑ ΟΛΗ ΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ
* Ο αμερικανός ανταγωνιστής του Χάρι Πότερ είναι ένας έλληνας ημίθεος της διασποράς ονόματι Πέρσι (από το Περσέας) Τζάκσον. Οι Αμερικανοί εμπνεύστηκαν από την ελληνική μυθολογία τις περιπέτειες του δικού τους υπερφυσικού μικρού ήρωα, ο οποίος μπαίνει στο ασανσέρ του Εμπάιαρ Στέιτ Μπίλντινγκ για να εκτοξευθεί στον εξακοσιοστό όροφο όπου βρίσκονται ο σύγχρονος Ολυμπος και οι 12 θεοί! Η ταινία που θα δούμε βασίζεται στον πρώτο τόμο της σειράς μπεστ σέλερ βιβλίων του Ρικ Ριόρνταν «Percy Jackson & the Olympians», με τίτλο «The lightning thief», και θα έχει υπογραφή του Κρις Κολόμπους που σκηνοθέτησε τους δύο πρώτους Χάρι Πότερ.
* Και ο Σπάικ Τζονζ γύρισε μια ταινία για μικρούς και μεγάλους, με τίτλο «Στη χώρα των μαγικών πλασμάτων». Εμπνευσή του ήταν το δημοφιλές βιβλίο «Where the wild things are» του Μορίς Σεντάκ. Ηρωας, ο Μαξ, ένα ατίθασο και ευαίσθητο παιδί που νιώθοντας πως στο σπίτι του κανείς δεν τον καταλαβαίνει βρίσκει καταφύγιο σ' έναν κόσμο μαγικό.
* Η Ντίσνεϊ μας δίνει ένα ακόμη όμορφο animation, βασισμένο σε ένα κλασικό αγαπημένο παραμύθι: την «Πριγκίπισσα και τον βάτραχο». Και μάλιστα, σε πείσμα της ψηφιακής τεχνολογίας, επιστρέφει στην τέχνη των παραδοσιακών κινουμένων σχεδίων. Για τις ανάγκες αυτού του μιούζικαλ που διαδραματίζεται στη Νέα Ορλεάνη, επιστρατεύτηκαν βραβευμένοι με Οσκαρ δημιουργοί - ακόμα και ο συνθέτης Ράντι Νιούμαν. Και φυσικά πολλοί βάτραχοι!
* «Βρέχει κεφτέδες»: Η νέα 3D περιπέτεια της Sony Pictures Animation ξεκινά όταν ένας νεαρός επιστήμονας προσπαθεί να λύσει το παγκόσμιο πρόβλημα του υποσιτισμού κατασκευάζοντας μια μηχανή που βρέχει φαγητό. Ομως κάτι δεν πάει καλά και η ανθρωπότητα τρέχει να σωθεί από τεράστιους κεφτέδες που πέφτουν από τον ουρανό, απειλητικές μακαρονάδες σε μορφή τυφώνα και ιπτάμενα καλαμπόκια στο μέγεθος του Πύργου του Αϊφελ.
* Και ένα ευρωπαϊκό animation από τους δημιουργούς των ταινιών «Το τρίο της Μπελβίλ» και «Κίρικου». Η βραβευμένη σε διάφορα ευρωπαϊκά φεστιβάλ ταινία «Brendan and the secret of Kells» έχει για ήρωα τον μικρό Μπρένταν και την αγωνιώδη αναζήτηση ενός μαγικού κρυστάλλου που λείπει για να συμπληρωθεί το θρυλικό βιβλίο των Κελτών.
ΘΕΜΑ ΑΙΣΘΗΜΑΤΟΣ
* Ε, ένα διάλειμμα από τις πολιτικές ταινίες στις οποίες μας έχει συνηθίσει ο Τζορτζ Κλούνεϊ είναι πάντα ευπρόσδεκτο. Στο ρομαντικό «Ραντεβού στον αέρα» ενσαρκώνει ένα στέλεχος που προσπαθεί μανιωδώς να συγκεντρώσει ένα εκατομμύριο μίλια πτήσεων -το ανομολόγητο πάθος του, αφού η ζωή του είναι σύμφυτη με τις μετακινήσεις. Οταν όμως μπει στη ζωή του μια όμορφη γυναίκα, που ταξιδεύει εξίσου συχνά, οι προτεραιότητές του θα αλλάξουν.
* «Valentine's day». Στην ταινία αυτή, που παρακολουθεί τις ζωές πέντε ζευγαριών στο Λος Αντζελες, παρελαύνουν μερικές πολύ δημοφιλείς σταρ: Τζούλια Ρόμπερτς, Αν Χάθαγουεϊ, Τζέσικα Αλμπα. Δημιουργός της ένας μάστορας της ρομαντικής κωμωδίας: ο Γκάρι Μάρσαλ («Pretty Woman»).
* Χίου Γκραντ και Σάρα Τζέσικα Πάρκερ. Θέλετε και υπόθεση; Πρόκειται περί ρομαντικής κομεντί του Μαρκ Λόρενς, με τον τίτλο «Τα μάθατε για τους Μόργκαν;» και ήρωες ένα ζευγάρι γιάπηδων του Μανχάταν που έχουν έναν αποτυχημένο γάμο. Οταν γίνονται μάρτυρες ενός φόνου μπαίνουν σε πρόγραμμα προστασίας μαρτύρων και εγκαθίστανται σε μια μικρή πόλη. Θα καταφέρουν να αναθερμάνουν τη σχέση τους;
* Απιστία αλά γαλλικά: «Μη φεύγεις». Η γοητευτική Κριστίν Σκοτ Τόμας, παντρεμένη με έναν χειρουργό και μητέρα δύο παιδιών, νιώθει μια έντονη έλξη για έναν απλό εργάτη -και όλα ανατρέπονται. Η γαλλική αυτή ταινία της Κατρίν Κοσρινί με τον Σερζί Λοπέζ και τον Ιβάν Ατάλ ξεχωρίζει για τον σκοτεινό λυρισμό και τον αισθησιασμό της.
* «Το κορίτσι με τα πορτοκάλια». Βασισμένη στο ομότιτλο μπεστ σέλερ του Γιόστεϊν Γκάαρντερ («Ο κόσμος της σοφίας»), η όμορφη αυτή ιστορία αγάπης της Εύας Νταρ μιλά για την επίδραση που είχε ένα μυστηριώδες κορίτσι στην ψυχή ενός νεαρού αγοριού. Που όταν χρόνια μετά γίνεται πατέρας, μιλά στον γιο του για την αξία του έρωτα.
ΤΑΙΝΙΕΣ ΑΠ' ΤΟΝ ΤΟΠΟ ΣΟΥ
* «Επικίνδυνες μαγειρικές». Το εύγευστο βιβλίο του Ανδρέα Στάικου («Αγρα») που έχει μεταφραστεί σε 30 γλώσσες, γίνεται ταινία διά χειρός του Βασίλη Τσελεμέγκου, με τον Γιώργο Χωραφά σε ρόλο διάσημου σεφ, τον Κωνσταντίνο Μαρκουλάκη σε ρόλο μάγειρα πλοίων και την Κάτια Ζυγούλη στον ρόλο του... μήλου της Εριδος. Ενα ερωτικό τρίγωνο που εκφράζεται μέσα από την τέχνη της μαγειρικής.
* Ο Στράτος Μαρκίδης υπογράφει μια φαρσοκωμωδία ονόματι «Ι love Karditsa». Ηρωάς του ένας κλωνοποιημένος ομογενής της Ν. Υόρκης που, όταν τα βρίσκει σκούρα, αλλάζει θέση με τον κλώνο του από την Καρδίτσα. Τα «συστατικά» της ταινίας (σύμφωνα με τους ίδιους της τους δημιουργούς); «Γνωστοί ηθοποιοί, κατά προτίμηση αναγνωρίσιμοι από επιτυχημένες τηλεοπτικές σειρές» και ένας «έμπειρος σκηνοθέτης με σοβαρή μετεκπαίδευση στην TV». Με τους Κ. Αποστολάκη, Κ. Παπουτσάκη, Γ. Σκιαδαρέση.
ΜΑΤΙΕΣ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ
* «Precious-μονάκριβη». Ταινία με σκληρό θέμα σκηνοθετημένη από τον Αφροαμερικάνο Λι Ντάνιελς, που ξεχώρισε σε ένα πλήθος φεστιβάλ. Η Πρέσιους είναι έγκυος δεύτερη φορά από τον απόντα πατέρα της και αντιμετωπίζει τη βιαιότητα της μητέρας της. Ομως ένας νέος κόσμος ανοίγεται μπροστά της όταν στα 16 της μαθαίνει να διαβάζει και να γράφει. Βασισμένη στο βιβλίο «Push» της Σαφάιρ, μιας τέως δασκάλας του Χάρλεμ.
* Γυρισμένα στη λαϊκή ισραηλινή γειτονιά Ατζαμί της Τζάφα, ένα χωνευτήρι εθνοτήτων, πολιτισμών και αλληλοσυγκρουόμενων αντιλήψεων μεταξύ εβραίων, μουσουλμάνων και χριστιανών, τα «Σταυροδρόμια της ζωής» παρουσιάζουν την περιοχή σαν μια πυριτιδαποθήκη έτοιμη να εκραγεί. Την ταινία συνυπογράφουν ένας Παλαιστίνιος και ένας Ισραηλινός: ο Σκαντάρ Κοπτί και ο Γιαρόν Σάνι που βραβεύτηκαν σε Κάνες και Θεσσαλονίκη.
* Ρουμανία, εν έτει 1953, σ' ένα μικρό χωριό ξεχασμένο και από την «μαμά» ΕΣΣΔ: ένα ζευγάρι ετοιμάζεται να παντρευτεί. Η γαμήλια πομπή έχει ξεκινήσει, όμως αίφνης μια πομπή οχημάτων του ρώσικου στρατού εμφανίζεται. Ο πατερούλης Στάλιν πέθανε. Εθνικό πένθος κηρύσσεται για επτά μέρες. Ο γάμος πρέπει να αναβληθεί. Ή μήπως όχι; Η απάντηση στο «Silent wedding», την ταινία έκπληξη του Οράτιου Μαλαέλε.
* Αν και μόλις 19 ετών, ο Ξαβιέ Ντολάν δημιούργησε μια ημι-αυτοβιογραφική ταινία-έκπληξη που συζητήθηκε στις Κάνες: «Σκότωσα τη μητέρα μου». Ο ήρωάς του, ένας 17χρονος, νιώθει έντονη απέχθεια για τη μητέρα του. Και μπερδεμένος από αυτήν την σχέση αγάπης-μίσους, ζει την εφηβεία του άλλοτε ως περιθωριακός κι άλλοτε ως ένας κοινός νέος.
* Την ιδιαίτερη σχέση μεταξύ μιας κοπέλας κι ενός σκύλου περιγράφει, με αφοπλιστικό τρόπο, το «Γουέντι και Λούσι», μια ανεξάρτητη αμερικανική ταινία της Κέλι Ράιχαρντ που βραβεύτηκε σε πλήθος φεστιβάλ.
* Βασισμένο σε μια νουβέλα «μαγικού ρεαλισμού» της Σαρνούς Παρσιπούρ, το «Γυναίκες χωρίς άνδρες» αφηγείται τις ιστορίες τεσσάρων γυναικών στο Ιράν, το καλοκαίρι του 1953, όταν το πραξικόπημα που οργάνωσε η CIA, με την υποστήριξη των Βρετανών, ανέτρεψε τον πρωθυπουργό Μοχάμαντ Μοσαντέγκ για να ξαναφέρει στην εξουσία τον σάχη. Σ' ένα κλίμα πολιτικής αναταραχής, οι τέσσερις ηρωίδες της ταινίας βρίσκονται αποκλεισμένες σ' έναν υπέροχο κήπο. Διάσημη φωτογράφος και βίντεο αρτίστα, η Ιρανοαμερικανή Σιρίν Νεσάτ, εξόριστη στις ΗΠΑ από τα 17 της, πραγματοποίησε ένα εντυπωσιακό ντεμπούτο στο σινεμά και ανταμείφθηκε με το Αργυρό Λιοντάρι Καλύτερης Σκηνοθεσίας στη Βενετία.
* Και ολίγον... βιάγκρα. Ο σπαρταριστός «Αγιασμός» του Τομ Ριβ που μας έρχεται από τις Κάνες διαδραματίζεται σε ένα ήσυχο ιρλανδικό χωριό, όπου τέσσερις φίλοι ζουν βαριεστημένοι από την καθημερινότητά τους. Μέχρις ότου αποφασίζουν να ληστέψουν ένα φορτηγό γεμάτο βιάγκρα. Δεν φαντάζονται τι θα επακολουθήσει. *
Το Χόλιγουντ πασπαλίζει με ζάχαρη τη μελαγχολία
- The Guardian
Διανύουμε καιρούς δυσφορίας στις δυτικές οικονομίες, και δύο σημαντικές ταινίες που άρχισαν να προβάλλονται στις ΗΠΑ (εδώ θα έρθουν αργότερα) μπορεί να θεωρηθούν ότι αντανακλούν αυτή τη διάθεση. Στο φιλμ «Up in the Air», ο Τζορτζ Κλούνεϊ παίζει έναν κάπως ανατριχιαστικό τύπο, του οποίου η δουλειά είναι να πετάει με το αεροπλάνο σε διάφορα μέρη των ΗΠΑ ως αντιπρόσωπος βιομηχανικών εταιρειών, απολύοντας εργαζόμενους σε επιχειρήσεις που μειώνουν το προσωπικό τους ή, όπως το θέλει ο ευφημισμός, «εξυγιαίνονται». Εξίσου ταιριαστή με την τρέχουσα διάθεση είναι η ταινία «Everybody’s Fine», με πρωταγωνιστή τον Ρόμπερτ ντε Νίρο: υποδύεται έναν σοβαρά άρρωστο χήρο ο οποίος, όταν τα παιδιά του δεν τηρούν την υπόσχεσή τους να τον επισκεφθούν στις γιορτές των Χριστουγέννων, μαζεύει όσες δυνάμεις του έχουν απομείνει και ξεκινάει μια μεγάλη περιοδεία με το λεωφορείο για να χτυπήσει την πόρτα των σπιτιών τους.
Παρόλο που και οι δύο ταινίες περιέχουν αρκετές αστείες στιγμές, είναι κατά βάση μελαγχολικές ιχνηλατήσεις της αλλοτρίωσης. Ο ήρωας που υποδύεται ο Κλούνεϊ, ο Ράιαν Μπίνγκαμ, είναι συναισθηματικά αποκομμένος από τη ζωή της οικογένειάς του και των δεκάδων ανθρώπων που καταδικάζει σε ανεργία κάθε μέρα. Αποκρούει ακόμα και την ιδέα της οικογενειακής εστίας, μένοντας κατά προτίμηση σε δωμάτια ξενοδοχείων κοντά σε αεροδρόμια και ταξιδεύοντας με νοικιασμένα αυτοκίνητα και αεροπλάνα σε business class.
Το ίδιο ψυχροί και άψυχοι είναι οι τόποι όπου οδηγεί η πλοκή του «Everybody’s Fine» (ειρωνικός ο τίτλος «Ολοι είναι καλά») τον Φρανκ Γκουντ (και εδώ, στο «καλός», υπάρχει ειρωνεία). Ενα σούπερ μάρκετ ερημωμένο από την κρίση, ένας τσιμεντένιος υπόγειος διάδρομος τη νύχτα, ένα άδειο διαμέρισμα, ο θάλαμος ενός νοσοκομείου. Ο Γκουντ, όπως και ο ήρωας του Κλούνεϊ, υποφέρει από κρίση απομόνωσης.
Κανένας υποψήφιος θεατής, ωστόσο, δεν θα πάρει είδηση για τη μελαγχολική ατμόσφαιρα αυτών των ταινιών από τον τρόπο που διαφημίζονται. Οι διαφημίσεις για το «Everybody’s Fine» δείχνουν τον Ντε Νίρο να χασκογελάει περιτριγυρισμένος από νεαρούς ηθοποιούς που υποδύονται τις ευτυχισμένες οικογένειες, μ’ ένα χριστουγεννιάτικο δέντρο στο φόντο. Ακολουθώντας παρόμοια στρατηγική, τα τρέιλερ για το «Up in the Air» εστιάζουν ιδιαίτερα σ’ ένα ρομαντικό ερωτικό τρίγωνο, κάτι σαν αεροπορική διασκευή της «Σύντομης συνάντησης». Εκείνοι που θα δουν την ταινία πιθανότατα θα εκπλαγούν από τη μορφή των σχέσεων ανάμεσα στον πρωταγωνιστή και τις γυναίκες που ερμηνεύονται από τη Βέρα Φαρμίγκα και την Αννα Κέντρικ. Ενας δημοσιογράφος που παίζει ένα μικρό ρόλο στο έργο, μού είπε ότι οι διαφημιστές είχαν την έγνοια «να υποβαθμίσουν τη σκοπιά της ανεργίας», παρόλο που το κύριο χαρακτηριστικό του κεντρικού ήρωα είναι ότι εργάζεται για να αφαιρεί την εργασία από άλλους ανθρώπους.
Παραδέχομαι ότι μια αφίσα που θα διαφήμιζε την ταινία σαν «μια διεισδυτική μελέτη για την υπαρξιακή απόγνωση» δεν θα ήταν κατάλληλη για να πουλήσει πολλά εισιτήρια και ποπ κορν, αλλά τα «Up in the Air» και «Everybody’s Fine» προωθούνται με τρόπο παραπλανητικό σε σχέση με το πραγματικό τους περιεχόμενο. Το φιλμ που θριάμβευσε στα φετινά όσκαρ, το «Slumdog Millionaire», διαφημίστηκε ευρύτατα σαν μια feelgood movie, ταινία που σε κάνει να αισθάνεσαι καλά, παρόλο που στα θέματα της πλοκής της περιλαμβάνονταν η ακραία φτώχεια, η παιδική δουλεία, η ενδοοικογενειακή σκληρότητα, η καταπίεση των γυναικών και οι εγκληματικές συμμορίες.
Αυτή η παραπλανητική τακτική οφείλεται σε μια πανικόβλητη πεποίθηση των κινηματογραφικών παραγωγών ότι, σε κακούς καιρούς, οι θεατές δεν θέλουν να δουν ταινίες που θα τους κάνουν να νιώθουν άσχημα βγαίνοντας από το σινεμά. Ετσι, με τρόπο μάλλον άδικο, κινηματογραφικά προϊόντα που αντανακλούν τη σημερινή κοινωνική κατάσταση τιμωρούνται γι’ αυτό. Ωστόσο, η παραπλανητική διαφήμισή τους δεν είναι ο μόνος τρόπος με τον οποίο οι ταινίες του Κλούνεϊ και του Ντε Νίρο αντιπροσωπεύουν την ψεύτικη αισιοδοξία που χαρακτηρίζει την αμερικανική βιομηχανία του θεάματος.
Και στις δύο περιπτώσεις, το τελευταίο μέρος -η «τρίτη πράξη» όπως τη λένε οι σεναριογράφοι- επιβάλλει στους πρωταγωνιστές μια διαδικασία κατά την οποία -σαν τον Εμπενέζερ Σκρουτζ του Ντίκενς- τους δίνεται μια προειδοποίηση ώστε να αντιληφθούν τα ψεγάδια της προσωπικότητάς τους και τους προσφέρεται μια ευκαιρία για να αλλάξουν. Αυτή η πίεση για λύτρωση, που αντανακλά την αισιοδοξία και τη θρησκευτικότητα που τόσο βαθιά είναι ριζωμένες στην αμερικανική κουλτούρα, έχει ως αποτέλεσμα να παραμορφώνει μεγάλο μέρος των πολιτιστικών προϊόντων της χώρας που προορίζονται για την αναψυχή του ευρύτερου κοινού.
Είναι πολύ συνηθισμένο αιχμηρές και έξυπνες ταινίες να ξεφεύγουν από τον ρεαλισμό στο τελευταίο μέρος τους, το ίδιο όπως πολλά θεατρικά έργα του Μπροντγουέι κατευθύνονται προς μια καθησυχαστική κατάληξη καθώς οι τεχνικοί ετοιμάζονται να κλείσουν την αυλαία. Ενα πρόσφατο παράδειγμα είναι το «Superior Donuts», το καινούργιο έργο της Τρέισι Λετς, η οποία κέρδισε βραβεία Τόνι και Πούλιτζερ για το «August: Ossage County». Στο «Superior Donuts», οι τελευταίες στιγμές φαίνεται να ανταποκρίνονται περισσότερο στις υποτιθέμενες απαιτήσεις των θεατρόφιλων που πληρώνουν πάνω από 100 δολάρια το εισιτήριο, παρά στη φυσική εξέλιξη της πλοκής και των χαρακτήρων.
Ετσι, οι συγγραφείς και οι παραγωγοί αναγκάζονται να κάνουν διαπραγματεύσεις ανάμεσα στον ρεαλισμό και την εμπορική και ψυχολογική απαίτηση για συναισθηματική ευφορία. Και, όταν έρχεται η σειρά του τμήματος δημοσίων σχέσεων να παρέμβει, το ερώτημα στο τέλος του «Ολοι είναι καλά» γίνεται θαυμαστικό και ο τίτλος «Ψηλά στον αέρα» ξαφνικά υποδεικνύει όχι μια ηθική αβεβαιότητα αλλά ένα ρομαντικό συννεφάκι.
Μια άλλη ταινία που στοχεύει στα όσκαρ, «The Lovely Bones», καταφέρνει να δώσει θετική χροιά στον βιασμό και φόνο ενός κοριτσιού εφηβικής ηλικίας, μεταφέροντάς την σ’ έναν ψηφιακό παράδεισο CGI απ’ όπου μπορεί να συμβάλει στην εξιχνίαση του φόνου της κάνοντας μεταθανάτια αστυνομική έρευνα. Είναι αλήθεια ότι το μυθιστόρημα της Αλις Σέμπολντ περιέχει αυτή τη μεταφυσική απόδοση δικαιοσύνης, αλλά η ταινία γίνεται ακόμα πιο αλλοπρόσαλλη υποβαθμίζοντας την αγριότητα του εγκλήματος. Ισως λοιπόν, αν οι διαφημιστές είναι τυχεροί, να βρεθεί κάποιος κινηματογραφικός κριτικός που θα περιγράψει την ιστορία αυτή ενός παιδιού που βιάζεται και δολοφονείται σαν «μια ταινία που θα σας κάνει να αισθανθείτε πολύ όμορφα». [Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 25/12/2009]
Η γαλλική αντεπίθεση στους ήρωες της Αμερικής
Του Παναγιωτη Παναγοπουλου, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 25/12/2009
Κινηματογραφική αντεπίθεση στους ήρωες των αμερικανικών κόμικς και της φαντασίας των σύγχρονων animator κάνουν οι Γάλλοι δημιουργοί του σινεμά. Ενας προς ένα, οι γαλλόφωνοι ήρωες της παιδικής λογοτεχνίας και των κόμικς βρίσκουν το δρόμο προς τις κινηματογραφικές αίθουσες, αποτελώντας μια λίγο πιο ρετρό και λιγότερη βίαιη εναλλακτική πρόταση οικογενειακής διασκέδασης.
Ηδη από την Πέμπτη προβάλλεται στις αίθουσες η πρώτη κινηματογραφική περιπέτεια του «Μικρού Νικόλα», σκηνοθετημένη από τον Λοράν Τιράρ. Οι ιστορίες του μικρού άτακτου, σκανταλιάρη Νικόλα και των φίλων του, του Αλσέστ, του Ζοφρουά, του Κλοτέρ, του Ρούφους και της κόντρας τους με τον σπασίκλα Ανιάν, μεταφέρθηκαν από τα βιβλία που έγραψε ο Ρενέ Γκοσινί και εικονογράφησε ο Ζαν Ζακ Σεμπέ.
Τα βιβλία που άρχισαν να εκδίδονται το 1959, έχουν διαβαστεί από γενιές και γενιές παιδιών, ειδικά μέχρι τη δεκαετία του ’80, λίγο προτού τα βιντεογκέιμ αποκλείσουν τα παιδιά από το βιβλίο και πριν εμφανιστεί το φαινόμενο του Χάρι Πότερ, που τα έκανε να επιστρέψουν, έστω και για έναν μόνο ήρωα. Οπως και να έχουν τα πράγματα, ο «Μικρός Νικόλας» είναι μια σειρά βιβλίων, που είναι πανέξυπνα γραμμένα, με έναν συνδυασμό πονηρού και σατιρικού χιούμορ με αθωότητα και νοσταλγία. Γι’ αυτό και έχουν πουλήσει περισσότερα από δέκα εκατομμύρια αντίτυπα σε τριάντα γλώσσες.
Στον παράγοντα της νοσταλγίας ποντάρει η ταινία που σκηνοθέτησε ο Τιράρ. Με ένα σενάριο που στρογγυλεύει αρκετά την ειρωνεία του κειμένου του Γκοσινί, ο «Μικρός Νικόλας» είναι, αν όχι ακριβώς αντάξια των βιβλίων, μια ευχάριστη ταινία που απευθύνεται περισσότερο στους ενηλίκους οι οποίοι είχαν κάποτε απολαύσει τα βιβλία, παρά στα σημερινά παιδιά, τα οποία έχουν μιαν εντελώς διαφορετική αντίληψη για τον κόσμο.
Αστερίξ
Την αρχή, πάντως, την έκανε πριν από λίγα χρόνια ο «Αστερίξ», που ήδη μετράει τρεις κινηματογραφικές περιπέτειες, με τον Κριστιάν Κλαβιέ και τον Κλοβίς Κορνιγιάκ να εναλλάσσονται στο ρόλο του Αστερίξ και σταθερό δίπλα τους τον Ζεράρ Ντεπαρντιέ στο ρόλο του Οβελίξ. Ενας ήρωας που ως πρωταγωνιστής κόμικς κέρδισε τόσο το παιδικό όσο και το ενήλικο κοινό, διαβάζεται και αυτός από το 1959. Στα τελευταία πενήντα χρόνια, ο Αστερίξ έχει εξελιχθεί σε ένα από τα πιο σημαντικά εξαγώγιμα προϊόντα της Γαλλίας. Εχουν γυριστεί συνολικά έντεκα ταινίες, οι οκτώ από τις οποίες σε animation, πριν γυριστεί η πρώτη ταινία με ηθοποιούς το 1999.
Σε αντιστοιχία, η σειρά περιπετειών του Αστερίξ είναι κάτι σαν τις ταινίες του Χάρι Πότερ, καθώς έχει παίξει σχεδόν ολόκληρο το γαλλικό σινεμά, από τον Ντεπαρντιέ και τη Μόνικα Μπελούτσι, μέχρι τον Αλέν Ντελόν, ο οποίος έκανε μια σπάνια επανεμφάνιση στην τελευταία ταινία. Αν και δεν υπάρχουν ακόμη σχέδια για το γύρισμα μιας τέταρτης ταινίας, οι περιπέτειες του Αστερίξ εξακολουθούν να κυκλοφορούν σε περισσότερες από εκατό γλώσσες, ενώ τα 34 κόμικς του Ουντερζό έχουν πουλήσει περισσότερα από 325 εκατομμύρια αντίτυπα. Εξάλλου, έξω από το Παρίσι βρίσκεται το θεματικό πάρκο του Αστερίξ, το οποίο συναγωνίζεται τη Γιουροντίσνεϊ.
Τεντέν
Το μεγαλύτερο στοίχημα, πάντως, για έναν γαλλόφωνο ήρωα της παιδικής μυθολογίας το παίρνει ο Στίβεν Σπίλμπεργκ με την περιπέτεια του Τεντέν που γυρίζει. Τέτοιες μέρες, σε δύο χρόνια από τώρα, θα έχει βγει η ταινία, που ετοιμάζει εδώ και τουλάχιστον δύο χρόνια. Είναι η πρώτη ταινία animation που γυρίζει ο Σπίλμπεργκ και οι προσδοκίες είναι μεγάλες. Με το όνομά του θα πρέπει να «πουλήσει» έναν ήρωα που δεν είναι εξαιρετικά δημοφιλής στην Αμερική. Για να κάνει πιο ελκυστικό τον ήρωα του Ερζέ στο παγκόσμιο κοινό, ο Σπίλμπεργκ επέλεξε να γυρίσει την ταινία σε 3D, ενώ εμπιστεύθηκε την παραγωγή στον Πίτερ Τζάκσον, ο οποίος έχει αποδείξει ότι με το όνομά του μπορεί να φέρει κινηματογραφικές ιστορίες στο μεγάλο κοινό, όπως έκανε και με το «District 9».
Η σχέση του Στίβεν Σπίλμπεργκ με τον Τεντέν είναι παλιά και αρχίζει από τη δεκαετία του ’80. Επειτα από την επιτυχία του «Εξωγήινου», ο Σπίλμπεργκ είχε αναθέσει στη Μελίσα Μάθισον, τη σεναριογράφο εκείνης της ταινίας, να γράψει ένα σκελετό σεναρίου με βάση τις περιπέτειες του Τεντέν. Για πολλά χρόνια ήθελε να γυρίσει την ταινία με ηθοποιούς και κατάφερε να εξασφαλίσει το σχέδιο από τον Κλοντ Μπερί και τον Ρομάν Πολάνσκι, που ήθελαν επίσης να σκηνοθετήσουν την ταινία. Με αυτές τις σκέψεις, ο Σπίλμπεργκ επικοινώνησε με τον Τζάκσον για να τον ρωτήσει αν η εταιρεία του που δημιουργεί ειδικά εφέ θα μπορούσε να σχεδιάσει έναν πειστικό ψηφιακό Μιλού, που να βρίσκεται δίπλα στους ηθοποιούς. Οταν το σχέδιο άρχισε να μπαίνει σε τροχιά, ο Τζάκσον έπεισε τον Σπίλμπεργκ ότι το ρεαλιστικό γύρισμα δεν θα ήταν η καλύτερη δυνατή μεταφορά του κόμικς και ότι μόνο με τη μορφή του animation θα αποδίδονταν καλύτερα οι χαρακτήρες και οι μορφές του Ερζέ.
Ψηφιακό γύρισμα
Ο Σπίλμπεργκ πείστηκε και το γύρισμα άρχισε σε animation και με ψηφιακό τρόπο, με τη μέθοδο του performance capture, όπως το «Πολικό εξπρές», ο «Beowulf», η «Χριστουγεννιάτικη ιστορία» και το «Avatar». Είναι και αυτή μια πρωτιά για τον Σπίλμπεργκ, ο οποίος αν και θεωρείται από τους πρωτεργάτες της φαντασίας και των εφέ στο Χόλιγουντ, πάντοτε προτιμάει το παραδοσιακό γύρισμα. Πάντοτε στο πλατό και ενώ οι κάμερες γράφουν, ο βραβευμένος με Οσκαρ σκηνοθέτης έχει το ένα μάτι κλειστό για να στήσει το πλάνο, προκειμένου να έχει τη δισδιάστατη εικόνα που θα δουν οι θεατές στην οθόνη. Το «Μυστικό του μονόκερου», όπως είναι ο τίτλος της περιπέτειας, είναι η πρώτη ταινία του, στο γύρισμα της οποίας είχε διαρκώς ανοιχτά και τα δύο μάτια, καθώς το ψηφιακό γύρισμα σε 3D προσφέρει πολύ περισσότερες δυνατότητες εύρους και βάθους της εικόνας.
Στο καστ συμμετέχουν ο Τζέιμι Μπελ, ο Ντάνιελ Κρεγκ, ο Σάιμον Πεγκ και ο Αντι Σέρκις. Ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα, που θα δούμε το φθινόπωρο του 2011, ήδη πριν ακόμη καν πέσει η πρώτη κλακέτα, ο Σπίλμπεργκ είχε την έγκριση ενός πολύ σημαντικού ανθρώπου για το πρότζεκτ, του ίδιου του Ερζέ. Ο Βέλγος δημιουργός πέθανε το 1983, όμως είχε μάθει το θαυμασμό του Σπίλμπεργκ για το έργο του και την επιθυμία του να κάνει μια ταινία με ήρωα το χαρακτήρα που έπλασε. Ο θαυμασμός όπως φαίνεται ήταν αμοιβαίος, αφού ο Ερζέ είχε δηλώσει ότι μόνον ο Σπίλ
μπεργκ είναι ικανός να μεταφέρει στην οθόνη το πνεύμα και το χαρακτήρα του Τεντέν.
Στενές επαφές τρισδιάστατου τύπου
Του Δημητρη Mπουρα, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 25/12/2009
Η σχέση μας με το σινεμά, όπως όλες οι σχέσεις, εξελίσσεται. Οι δημιουργοί του κατά καιρούς την κάνουν πιο ειλικρινή και ερωτική, αλλάζοντας γωνία λήψης απέναντι στη ζωή ή στον κόσμο μέσα μας. Οι αλλαγές αυτές είναι υπόθεση τέχνης και όχι τεχνικής. Η σχέση μας με το θέαμα ανανεώνεται, όμως, και με καινοτομίες που αφορούν την τεχνική του. Αυτή η σχέση μεταβάλλεται κάθε τόσο από τον τρόπο παραγωγής των ταινιών (η τεχνολογία που έφερε ήχο, χρώμα και εφέ) και τον τρόπο διανομής τους (η παραδοσιακή αίθουσα, η τηλεόραση, το βίντεο, τα μούλτιπλεξ και προσφάτως το Διαδίκτυο των υψηλών ταχυτήτων διαμόρφωναν κάθε φορά ένα διαφορετικό περιβάλλον). Σήμερα, που το downloading είναι συνώνυμο της μεγαλύτερης κατάρας για τα στούντιο, ο Τζέιμς Κάμερον του «Τιτανικού» υπόσχεται ένα σοβαρό λόγο για να βγούμε από το σπίτι. Ισχυρίζεται πως έφτιαξε μια ταινία που αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο θα βλέπουμε σινεμά στο μέλλον.
Το «Avatar» είναι ό, τι πειστικότερο σε τρισδιάστατη προβολή. Ενα τεχνικό επίτευγμα όπως ο «Πόλεμος των άστρων» ή το «Τζουράσικ παρκ» στις δεκαετίες του ’70 και του ’90. Ο τελειομανής εμπνευστής του έκανε ρεαλιστικότερο το σύστημα real 3D. Εσπρωξε ένα βήμα μπροστά το κοινότοπο μοντέλο της ταινίας δράσης, φέρνοντας τον θεατή στο κατώφλι μιας εξελιγμένης εικονικής πραγματικότητας. Πέραν αυτού, τίποτα νέο ή τολμηρό.
Βιετνάμ στον βυθό
Το έτος 2154, ένας ανάπηρος πεζοναύτης παίρνει τη θέση του νεκρού αδελφού του σε έναν πόλεμο των άστρων, που δεν μοιάζει με το διαστημικό έπος του Τζορτζ Λούκας, αλλά με τους πολέμους στο Βιετνάμ και στο Ιράκ. Η συνείδησή του μεταφέρεται στο υβρίδιο ενός ανδροειδούς που έχει τη μορφή των εξωγήινων Na’ vi του πλανήτη Πανδώρα. Το ανδροειδές, που οι επιστήμονες το ονόμασαν avatar, διεισδύει ως κατάσκοπος των ανθρώπων στον κόσμο των Na’ vi. Οι γήινοι εισβολείς θέλουν να εκχερσώσουν τα παρθένα δάση και να φτιάξουν ορυχεία.
Η Πανδώρα είναι πλούσια σε κοιτάσματα ενός πολύτιμου ορυκτού και ο στρατός των Αμερικανών μισθοφόρων βρίσκεται εκεί για λογαριασμό μιας πολυεθνικής εταιρείας. Η επέμβαση αρχικά είναι ήπια και παραπέμπει στην οικολογική καταστροφή του Αμαζονίου. Στην κορύφωσή της θυμίζει Bιετνάμ και «Αποκάλυψη τώρα». Στον επίλογό της, ο Κάμερον δανείζεται από τον «Εξολοθρευτή», τον «Τιτανικό» και την «Αβυσσο».
Η αγάπη του για τους ωκεανούς και το πάθος του για τις καταδύσεις αποτυπώνονται στη μορφή της μακρινής Πανδώρας, που μοιάζει με τη Γη της Ιουρασίου Περιόδου και το κάθε τι πάνω της είναι σαν λεπτομέρεια εμπνευσμένη από έναν υποβρύχιο κόσμο.
Αναγέννηση
Ο Καναδός σκηνοθέτης είναι σαν να βρίσκεται σε ένα hitech ψυχεδελικό τριπ στον αφρό της φιλοσοφίας του new age. Χώρος υπάρχει για τα πάντα: την οικολογική καταστροφή, τους πολέμους για ζώνες επιρροής και πρώτες ύλες, την πνευματικότητα του σύγχρονου δυτικού πολιτισμού, το άδειασμα της συνείδησης του ατόμου και την αναζήτηση νέας ταυτότητας. Ολα αυτά σαν ένα απαλό, ονειρικό νεφέλωμα πάνω από ένα νεο-παγανιστικό μπλοκμπάστερ. Θραύσματα από τη θεωρία Γαίας αιωρούνται στον αλλόκοτο ωκεανό του «Avatar» όπου ο άνθρωπος είναι αδιάσπαστο μέρος ενός δικτύου κοσμικής ενέργειας. Το ζητούμενο είναι η αναζήτηση του εσωτερικού εαυτού μας. Η αποδοχή και η συμφιλίωση μαζί του είναι μια διαδικασία αναγέννησης, αλλά και το πρώτο βήμα για τη σωτηρία της ανθρωπότητας. Η ελπίδα για τη σωτηρία του κόσμου είναι ένας μονόδρομος που οδηγεί στον άλλο μας εαυτό και παράλληλα σε άλλους κόσμους και πολιτισμούς. Τηρουμένων των αναλογιών, στο ίδιο συμπέρασμα κατέληξε και η κλειστοφοβική «Αβυσσος».
Το «Avatar» είναι περισσότερο μια φαντασμαγορική και ολίγον «ψαγμένη» ταινία δράσης σε έναν φανταστικό πλανήτη, παρά ένας μεγάλος μύθος επιστημονικής φαντασίας. Οι εφιάλτες της υπάρχουν σαν υποσημείωση στο περιθώριο αυτού του κεφαλαίου της ψηφιακής εποχής του θεάματος.
Ο Κάμερον διατυπώνει πομπωδώς τη φιλοδοξία του να αλλάξει τη σχέση μας με το σινεμά. Θα μπορούσαμε να συγκρίνουμε το πανάκριβο ψηφιακό επίτευγμά του, αναζητώντας φως στην άβυσσο της τεχνολογίας, με το σχεδόν b movie «District 9». Eκεί, το φθηνό ντίτζιταλ μετουσιώθηκε σε κινηματογραφική αισθητική, αποτυπώνοντας μελαγχολικά μια ζοφερή εικόνα του σημερινού ανθρώπου.
Δείτε
Avatar (2009)
Δώδεκα χρόνια μετά τον «Τιτανικό», ο Καναδός σκηνοθέτης ξαναγίνεται επίκαιρος με τυμπανοκρουσίες, δικαιολογημένες ώς ένα βαθμό, μια και είναι ο ενορχηστρωτής και μαέστρος του μεγαλύτερου μπλοκμπάστερ από συστάσεως Χόλιγουντ: του «Τιτανικού», που εμφανίστηκε στα χρόνια της ακμής των μούλτιπλεξ. Το πολυδιαφημισμένο «Avatar» είναι τρισδιάστατο. Αυτό το χαρακτηριστικό του, που κατά τον Κάμερον είναι το μέλλον του κινηματογράφου, αφορά μόνο ένα μικρό αριθμό αιθουσών που διαθέτουν τον κατάλληλο εξοπλισμό για τρισδιάστατη προβολή. Στις περισσότερες οθόνες θα δούμε μια δισδιάστατη περιπέτεια δράσης.
Η ιστορία διαδραματίζεται το 2154, σε έναν μακρινό πλανήτη, στον οποίο έχουν εκστρατεύσει οι άνθρωποι για να εκμεταλλευθούν το πλούσιο υπέδαφός του. Ο κεντρικός ήρωας της ταινίας, ένας ανάπηρος πρώην πεζοναύτης, μεταφέρει τη συνείδησή του σε ένα ανδροειδές –το avatar σώμα του– και γίνεται ένα με τον ντόπιο πληθυσμό για λόγους κατασκοπείας. Με Σαμ Ουόρθιγκτον, Ζόε Σαλντάνα, Σιγκούρνι Γουίβερ. (Προβάλλεται ήδη)
Αβυσσος (1989)
Ο κυβερνήτης ενός υποβρύχιου σταθμού σε μια πλατφόρμα άντλησης πετρελαίου αναλαμβάνει τη διάσωση ενός αμερικανικού πυρηνικού υποβρυχίου που ακινητοποιήθηκε σε βάθος δύο χιλιάδων ποδιών. Η επιμονή του Κάμερον στους χαρακτήρες και στις ανθρώπινες σχέσεις, η κλειστοφοβική ατμόσφαιρα και ο ξένος, που προβάλλει ως σωτήρας και όχι ως απειλή, έκαναν ξεχωριστή την «Αβυσσο». Με Εντ Χάρις, Μέρι Ελίζαμπεθ Μαστραντόνιο. (Σε dvd)
Tuesday, December 22, 2009
Μπομπ Χόσκινς: «Ημουν φιλαράκι με τον Σαίξπηρ...»
Ο πρωταγωνιστής της «Χριστουγεννιάτικης Ιστορίας» μιλάει για τη συνεργασία του με τον Ρόμπερτ Ζεμέκις και εξηγεί πώς έγινε ηθοποιόςΒετεράνος της σκηνής και του σινεμά, υποψήφιος για Οσκαρ αλλά και βραβευμένος στις Χρυσές Σφαίρες και στο Φεστιβάλ των Κανών για τη «Μόνα Λίζα», ο Μπομπ Χόσκινς ξαναβρίσκεται με τον Ρόμπερτ Ζεμέκις στην τρισδιάστατη καρτουνίστικη «Χριστουγεννιάτικη Ιστορία» του, μία 20ετία μετά το νεωτεριστικό «Ποιος παγίδεψε τον Ρότζερ Ράμπιτ;». Κρατώντας δύο ρόλους, αυτούς τους Φέτσιγουιγκ και του Γερο-Τζο, σε ένα... αστεράτο καστ με πρωταγωνιστή τον Τζιμ Κάρεϊ ως Σκρουτζ, δηλώνει στη συνέντευξη που παραχώρησε στο «Εθνος» η Audio Visual πως εξακολουθεί να απολαμβάνει τα πάντα.
Ο Μπομπ Χόσκινς κανονικός αλλά και ως κινούμενο σχέδιο στην κινηματογραφική «Χριστουγεννιάτικη Ιστορία», που θ αρχίσει να προβάλλεται στις αίθουσες στις 24 Δεκεμβρίου
- Τι σας γοητεύει στο φιλμ;
Η «Χριστουγεννιάτικη Ιστορία» ήταν το πρώτο βιβλίο που διάβασα όταν ήμουν 7, οπότε έχει ιδιαίτερη αξία για μένα. Το αγάπησα. Είναι σαν ένας παλιός μύθος στον οποίο πρέπει πάντα να επιστρέφεις, σαν την «Οδύσσεια». Είναι μια υπέροχη ιστορία λύτρωσης και ο Ζεμέκις έχει κάνει ένα εκπληκτικό φιλμ.
- Τι σας αρέσει περισσότερο στην ιστορία;
Δείχνει πως αν είσαι κακός και απαίσιος και δεν έχεις τον χρόνο να συμμετέχεις σ' αυτό τον κόσμο, θα χάσεις, κι αυτό έχει στις μέρες μας ουσιαστική σημασία. Πολλά απ όσα συμβαίνουν σήμερα σχετίζονται με την απουσία επικοινωνίας μεταξύ των ανθρώπων που ζουν σε ένα κουτί και νομίζουν ότι η ζωή περιστρέφεται γύρω από αυτούς. Νομίζω ότι αυτή η ταινία θα γίνει κλασική - ο συνδυασμός του Ντίκενς και του Ζεμέκις είναι ευφάνταστος.
- Εχετε δουλέψει με τον Ρόμπερτ Ζεμέκις στο παρελθόν.
Εχω να δουλέψω μαζί του από το «Ποιος παγίδεψε τον Ρότζερ Ράμπιτ». Αλλά συνεχίσαμε από εκεί που είχαμε μείνει, πήγαμε για μεσημεριανό, μου προσέφερε τους ρόλους και αυτό ήταν...
- Γιατί νομίζετε ότι το Χόλιγουντ αγαπά τους Αγγλους ηθοποιούς;
Νομίζω ότι έχουμε γαλουχηθεί με τις αμερικανικές ταινίες από παιδιά. Είμαστε συνηθισμένοι στις αμερικανικές προφορές, τις αμερικανικές ιστορίες και την αμερικανική κουλτούρα και όσο αστείο κι αν ακούγεται, είμαστε οι «αουτσάιντερ», κι αυτό μας δίνει μια διαφορετική προοπτική. Μπορούμε να δούμε τα πράγματα καθαρά.
- Δεν έχετε πάρει μαθήματα υποκριτικής, έτσι δεν είναι;
Εγινα επαγγελματίας ηθοποιός σε μια βραδιά και μετά σκέφτηκα: «Πρέπει να μάθω να το κάνω αυτό, γιατί κάποιοι άνθρωποι πληρώνουν για να έρθουν να με δουν να παίζω». Ετσι διάβασα τους ειδικούς Στανισλάβσκι και Λι Στράσμπουργκ και άρχισα να παρατηρώ τις αντιδράσεις συναδέλφων και φυσιολογικών ανθρώπων σε διάφορα πράγματα, για να ανακαλύψω ότι οι άντρες είμαστε συναισθηματικά ανάπηροι. Οπότε άρχισα να παρακολουθώ τις γυναίκες. Εγινα ηθοποιός παρατηρώντας τις γυναίκες (γελάει) και τον τρόπο με τον οποίο αντιδρούν αληθινά στα πράγματα. Σκέφτηκα πως αν μπορούσα να διοχετεύσω αυτή την ειλικρινή έκφραση συναισθημάτων και σ' εμένα, θα άξιζε να το δει κανείς.
- Πιστεύετε ότι είχατε πάντα ένα χάρισμα;
Ηξερα τι έκανα όταν μου έδιναν ένα σενάριο, από την αρχή. Ισως σε μια προηγούμενη ζωή μου να είχα δουλέψει με τον Ουίλιαμ Σαίξπηρ... Πιθανόν να ήμουν ένα από τα φιλαράκια του.
- Ευχαριστιέστε τη ζωή σας;
Ναι, αγαπώ την ηθοποιία, την οικογένειά μου και με ενδιαφέρουν πολύ οι ταινίες. Οταν πηγαίνουν καλά είναι υπέροχο. Ευχαριστιέμαι τη ζωή μου, τη μουσική... Μου αρέσουν τα πάντα, από τους «Μπιτλς» έως τον Μπάρτοκ.
Αντα Δαλιάκα, ΕΘΝΟΣ, 18/12/2009
232 εκατ. δολάρια σε τρεις μέρες
Με ένα ντεμπούτο που ξεπέρασε τα 232 εκατομμύρια δολάρια σε εισπράξεις παγκοσμίως, το «Αvatar» θρονιάστηκε το περασμένο τριήμερο στην κορυφή του παγκόσμιου μποξ όφις. Τα 73 εκατομμύρια δολάρια συγκεντρώθηκαν από τις αμερικανικές αίθουσες προβολής, ενώ τα υπόλοιπα 159,2 εκατομμύρια δολάρια, από τις υπόλοιπες αίθουσες σε όλο τον κόσμο.
Σύμφωνα, με τις πρώτες εκτιμήσεις, το τρισδιάστατο φιλμ του Τζέιμς Κάμερον πέτυχε τρία ρεκόρ: το καλύτερο ντεμπούτο στις ΗΠΑ για ταινία που δεν είναι σίκουελ ή ριμέικ, την ένατη καλύτερη διεθνή πρεμιέρα ταινίας και το δεύτερο καλύτερο άνοιγμα ταινίας στο αμερικανικό έδαφος για τον μήνα Δεκέμβριο.
Νικηφόρα, λοιπόν, η επιστροφή του «βασιλιά» Τζέιμς Κάμερον, που φόρτωσε το στούντιο της Fox με μια πανάκριβη παραγωγή 310 εκατ. δολαρίων (από τις πιο δαπανηρές στην ιστορία του κινηματογράφου), έχοντας την πελώρια φήμη του σκηνοθέτη του μεγαλύτερου μπλοκμπάστερ όλων των εποχών (η αναφορά μας στον «Τιτανικό» μάλλον περισσεύει).
Νικηφόρα -προσέξτε- αλλά όχι «τιτάνιων» διαστάσεων, σε μια περίοδο μάλιστα που νεανικές ταινίες σαν τη «Νέα σελήνη» υπερβαίνουν με άνεση το φράγμα των 200 εκατομμυρίων δολαρίων σε εισπράξεις. Ακόμα και έτσι, το «Αvatar» βάζει τα θεμέλια για μια νέα εποχή όπου το 3D μπορεί να γίνει ιδιαιτέρως εμπορικό και ανταγωνιστικό, όπως δείχνουν και οι αριθμοί για τα ρεκόρ Δεκεμβρίου: στις ΗΠΑ το φιλμ βρίσκεται στη δεύτερη θέση, πίσω από το «Ζωντανός θρύλος» που πέτυχε 77,2 εκατομμύρια δολάρια και μπροστά από το τρίτο κεφάλαιο του «Αρχοντα των δαχτυλιδιών» που «σκόραρε» 72,6 εκατομμύρια δολάρια.
ΤΑ ΚΑΛΥΤΕΡΑ ΠΡΩΤΑ ΤΡΙΗΜΕΡΑ
- «Ο Χάρι Πότερ και ο ημίαιμος πρίγκιψ» 394 εκατ. δολάρια
- «Spider-Μan3» 381,7 εκατ. δολάρια
- «Οι πειρατές της Καραϊβικής: Στο τέλος του κόσμου» 344 εκατ. δολάρια
- «Ο Χάρι Πότερ και το τάγμα του Φοίνικα» 332,7 εκατ. δολάρια
- «Ο Πόλεμος των άστρων: Επεισόδιο ΙΙΙ - Η εκδίκηση των Σιθ»303,9 εκατ. δολάρια
- «Νέα σελήνη» 274,9 εκατ. δολάρια
- «Ο Ιντιάνα Τζόουνς και το βασίλειο του Κρυστάλλινου Κρανίου» 272,2 εκατ. δολάρια
- «Ο άρχοντας των δαχτυλιδιών: Η επιστροφή του βασιλιά» 250 εκατ. δολάρια
- «Αvatar» 232,2 εκατ. δολάρια
- «Ο Κώδικας Da Vinci» 232,1 εκατ. δολάρια
Ελλάδα
Κόντρα με τη «Σούλα»Στο ελληνικό μποξ όφις, η ταινία του Κάμερον έκοψε 117.000 εισιτήρια κατά το πρώτο τετραήμερο προβολής της και καλείται να ξεπεράσει τα εμπορικά χαρτιά του ελληνικού σινεμά. Δηλαδή, το «Σούλα Ελα Ξανά» που έκοψε 213.000 εισιτήρια, την «Κληρονόμο» που ως σήμερα έχει μαζέψει 193.000 εισιτήρια, την «Ψυχή βαθιά» που έχει συγκεντρώσει 196.000 εισιτήρια, το «Πεθαίνω για σένα» που έχει μαζέψει 180.000 εισιτήρια και την «Ακαδημία Πλάτωνος», που έχει φτάσει τα 52.000 εισιτήρια. [ΕΘΝΟΣ, 22/12/2009]
