ΦΕΣΤΙΒΑΛ. Με την ακριβότερη ιταλική παραγωγή των τελευταίων ετών άρχισε χθες η 66η διοργάνωση της Μόστρας της Βενετίας. Το «Baaria» του Τζουζέπε Τορνατόρε κόστισε περίπου 30 εκατομμύρια δολάρια και γυρίστηκε σε ένα τεράστιο σκηνικό που κατασκευάστηκε στην Τυνησία. Αναφέρεται στη ζωή μιας μικρής πόλης στη Σικελία, με κεντρικό χαρακτήρα ένα πολιτικό πρόσωπο, έναν κομμουνιστή, και την προσωπική του διαδρομή στην προσπάθειά του να αναμορφώσει τη Σικελία.
Στην ταινία συμμετέχουν μεγάλες δυνάμεις του ιταλικού σινεμά. Ο Τορνατόρε συνεργάζεται με τον Ενιο Μορικόνε στη μουσική, ενώ έχει ανάμεσα στους πρωταγωνιστές του τον ηθοποιό και σκηνοθέτη Μικέλε Πλάσιντο και τη Μόνικα Μπελούτσι, έστω κι αν κάνει στην ταινία μόνο δύο περάσματα, ουσιαστικά βουβά.
Οι πρώτες εντυπώσεις που άφησε η ταινία στη Βενετία είναι ότι πρόκειται για μια μεγάλη παραγωγή, που είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα γίνει μεγάλη εμπορική επιτυχία στην Ιταλία και μπορεί να φτάσει και στις κατηγορίες των βραβείων ξενόγλωσσης ταινίας. Ομως, η ατμόσφαιρά της είναι πολύ «ιταλική» για να κάνει το ίδιο μεγάλη επιτυχία και σε άλλες χώρες εκτός Ιταλίας.
Πρόεδρος της κριτικής επιτροπής του φεστιβάλ είναι ο σκηνοθέτης Ανγκ Λι, που έχει τιμηθεί δύο φορές με τον Χρυσό Λέοντα. Η πρώτη ήταν το 2005 για το «Μυστικό του Brokeback Μountain» και η δεύτερη το 2007 με το «Προσοχή πόθος».
Στο πρόγραμμα της Μόστρας, που θα διαρκέσει μέχρι τις 12 Σεπτεμβρίου, υπάρχουν ωστόσο πολλές ενδιαφέρουσες ταινίες που δεν εντάσσονται στο διαγωνιστικό τμήμα. Ανάμεσά τους είναι τα «Αληθοφανή ψέμματα» του Στίβεν Σόντερμπεργκ με πρωταγωνιστή τον Ματ Ντέιμον σε μια ιστορία απάτης και ανταλλαγής πληροφοριών, όπως και το «The men who stare at goats», πολιτική και στρατιωτική σάτιρα του Γκραντ Χέσλοβ, με τον Τζορτζ Κλούνεϊ, τον Γιούαν ΜακΓκρέγκορ και τον Τζεφ Μπρίτζες.
Από τις ταινίες του διαγωνιστικού τμήματος, το μεγαλύτερο ενδιαφέρον συγκεντρώνει το ντοκιμαντέρ του Μάικλ Μουρ «Capitalism: a love story», το οποίο αναφέρεται στην οικονομική κρίση, τα αίτιά της και τα παιχνίδια μεγάλων επιχειρήσεων και τραπεζών, το «Bad lieutenant», μια ασυνήθιστη συνεργασία του Βέρνερ Χέρτσογκ και του Νίκολας Κέιτζ, καθώς και το «A simple man». Βασίζεται στο μυθιστόρημα του Κρίστοφερ Ισεργουντ για τον θρήνο ενός Βρετανού καθηγητή που ζει στην Καλιφόρνια και έχει χάσει τον αγαπημένο του. Η ταινία είναι το σκηνοθετικό ντεμπούτο του σχεδιαστή μόδας Τομ Φορντ, με πρωταγωνιστές τον Κόλιν Φερθ και την Τζουλιάν Μουρ.
- Παναγιωτης Παναγοπουλος, Η Καθημερινή, 03/09/2009
Αφήνοντας για λίγο τις ταινίες «εποχής» όπως η «Περηφάνια και προκατάληψη» και η «Εξιλέωση», ο βρετανός σκηνοθέτης Τζο Ράιτ καταπιάνεται με ένα σύγχρονο θέμα στον «Βιρτουόζο» («Τhe soloist», ΗΠΑ, 2009): την αληθινή ιστορία ενός σπουδαίου μουσικού (Τζέιμι Φοξ), ο οποίος έστρεψε την πλάτη του στον δρόμο προς την επιτυχία λόγω του αυτοκαταστροφικού, σχιζοφρενούς χαρακτήρα του επιλέγοντας μια ζωή στην αθλιότητα και στην απραξία.
Είναι ένας από τους εκατοντάδες αστέγους του Λος Αντζελες, με όλη του την περιουσία στοιβαγμένη μέσα σε ένα καρότσι το οποίο μεταφέρει από εδώ και από εκεί χωρίς προορισμό. Ο άνθρωπος αυτός θα προκαλέσει το ενδιαφέρον ενός ικανού αλλά και κυνικού ρεπόρτερ (Ρόμπερτ Ντάουνι Τζούνιορ), ο οποίος βρίσκει ενδιαφέρον στην ιστορία του αλλά παγιδεύεται από το συναίσθημα αποκτώντας την ψευδαίσθηση ότι μπορεί να τον σώσει.
Θαρραλέα η ταινία αντιστέκεται στις συμβάσεις και στις προβλέψιμες καταστάσεις. Η σχέση ανάμεσα στους δύο κεντρικούς ήρωες δεν υποκύπτει σε ευκολίες «χαϊδεμένων καταστάσεων» του τύπου «Ο άνθρωπος της βροχής», άρα δεν χάνει ποτέ τον ρεαλιστικό χαρακτήρα της. Χωρίς αυτό να σημαίνει όμως ότι ακριβώς λόγω του θέματός του το φιλμ ενώ παρακολουθείται με ενδιαφέρον, ενίοτε γίνεται βαρύ, καταθλιπτικό, σχεδόν αγχωτικό.
Αν και εύκολα μπορεί να παρεξηγηθεί, το «Gamer» (ΗΠΑ, 2009) των Μαρκ Νέβελνταϊν, Μπράιαν Τέιλορ (σκηνοθέτες των ταινιών «Crank») έχει δυνατό θέμα και συναρπαστικό κινηματογραφικό στυλ. Σε μια μελλοντολογική εποχή, ένας ιδιοφυής επιχειρηματίας (Μάικλ Τζ. Χαλ) έχει κατακτήσει τον κόσμο μέσω της εφεύρεσης ενός διαδικτυακού παιχνιδιού, σύμφωνα με το οποίο ο χρήστης χρησιμοποιεί ως πιόνια αληθινούς θανατοποινίτες που πολεμούν μεταξύ τους λυσσαλέα παίρνοντας εντολές από τον μυαλό του. Τα πράγματα θα πάρουν διαφορετική τροπή όταν ένας από τα πιόνια (ο γιγαντόσωμος Λεωνίδας των «300», Τζέραλντ Μπάτλερ) επαναστατεί. Ενσωματώνοντας τους ρυθμούς του «Ράμπο» στη λογική του «Τruman Show», η ταινία αξιοποιεί στο φουλ τους κώδικες της περιπέτειας με ασταμάτητη δράση και συγχρόνως καυτηριάζει επιτυχημένα μια κοινωνία μεθυσμένη από το «εμπόριο αίματος».
? «(Κατα)σκοπεύοντας» («Spies», Γαλλία, 2008), του Νικολά Σααντά. Κατασκοπεία και τρομοκρατία της παλιάς σχολής (το φιλμ θυμίζει ανάλογες ταινίες της δεκαετίας του ΄70), με τον Γκιγιόμ Κανέ στα δίχτυα μιας τρομερής συνωμοσίας στην οποία σημαντικό ρόλο παίζει μια «μοιραία γυναίκα» (Ζεραλντίν Πελάς).
? «Εξωγήινοι στη σοφίτα» («Αliens in the attic», ΗΠΑ, 2009), του Τζον Σαλτς. Μια ομάδα εξωγήινων που θυμίζει τα χελωνονιντζάκια εισβάλλει στη Γη και ελέγχει το μυαλό των ανθρώπων. Οχι όμως και των παιδιών, που θα τους αντιμετωπίσουν με επιτυχία. Σε αντίθεση με εμάς που δεν αντιμετωπίσαμε με επιτυχία την ανοησία και φύγαμε στο 10λεπτο!
Είναι ένας από τους εκατοντάδες αστέγους του Λος Αντζελες, με όλη του την περιουσία στοιβαγμένη μέσα σε ένα καρότσι το οποίο μεταφέρει από εδώ και από εκεί χωρίς προορισμό. Ο άνθρωπος αυτός θα προκαλέσει το ενδιαφέρον ενός ικανού αλλά και κυνικού ρεπόρτερ (Ρόμπερτ Ντάουνι Τζούνιορ), ο οποίος βρίσκει ενδιαφέρον στην ιστορία του αλλά παγιδεύεται από το συναίσθημα αποκτώντας την ψευδαίσθηση ότι μπορεί να τον σώσει.
Θαρραλέα η ταινία αντιστέκεται στις συμβάσεις και στις προβλέψιμες καταστάσεις. Η σχέση ανάμεσα στους δύο κεντρικούς ήρωες δεν υποκύπτει σε ευκολίες «χαϊδεμένων καταστάσεων» του τύπου «Ο άνθρωπος της βροχής», άρα δεν χάνει ποτέ τον ρεαλιστικό χαρακτήρα της. Χωρίς αυτό να σημαίνει όμως ότι ακριβώς λόγω του θέματός του το φιλμ ενώ παρακολουθείται με ενδιαφέρον, ενίοτε γίνεται βαρύ, καταθλιπτικό, σχεδόν αγχωτικό.
Αν και εύκολα μπορεί να παρεξηγηθεί, το «Gamer» (ΗΠΑ, 2009) των Μαρκ Νέβελνταϊν, Μπράιαν Τέιλορ (σκηνοθέτες των ταινιών «Crank») έχει δυνατό θέμα και συναρπαστικό κινηματογραφικό στυλ. Σε μια μελλοντολογική εποχή, ένας ιδιοφυής επιχειρηματίας (Μάικλ Τζ. Χαλ) έχει κατακτήσει τον κόσμο μέσω της εφεύρεσης ενός διαδικτυακού παιχνιδιού, σύμφωνα με το οποίο ο χρήστης χρησιμοποιεί ως πιόνια αληθινούς θανατοποινίτες που πολεμούν μεταξύ τους λυσσαλέα παίρνοντας εντολές από τον μυαλό του. Τα πράγματα θα πάρουν διαφορετική τροπή όταν ένας από τα πιόνια (ο γιγαντόσωμος Λεωνίδας των «300», Τζέραλντ Μπάτλερ) επαναστατεί. Ενσωματώνοντας τους ρυθμούς του «Ράμπο» στη λογική του «Τruman Show», η ταινία αξιοποιεί στο φουλ τους κώδικες της περιπέτειας με ασταμάτητη δράση και συγχρόνως καυτηριάζει επιτυχημένα μια κοινωνία μεθυσμένη από το «εμπόριο αίματος».
- ΣΤΙΣ ΑΙΘΟΥΣΕΣ
? «(Κατα)σκοπεύοντας» («Spies», Γαλλία, 2008), του Νικολά Σααντά. Κατασκοπεία και τρομοκρατία της παλιάς σχολής (το φιλμ θυμίζει ανάλογες ταινίες της δεκαετίας του ΄70), με τον Γκιγιόμ Κανέ στα δίχτυα μιας τρομερής συνωμοσίας στην οποία σημαντικό ρόλο παίζει μια «μοιραία γυναίκα» (Ζεραλντίν Πελάς).
? «Εξωγήινοι στη σοφίτα» («Αliens in the attic», ΗΠΑ, 2009), του Τζον Σαλτς. Μια ομάδα εξωγήινων που θυμίζει τα χελωνονιντζάκια εισβάλλει στη Γη και ελέγχει το μυαλό των ανθρώπων. Οχι όμως και των παιδιών, που θα τους αντιμετωπίσουν με επιτυχία. Σε αντίθεση με εμάς που δεν αντιμετωπίσαμε με επιτυχία την ανοησία και φύγαμε στο 10λεπτο!
